کولپوسکوپی چیست؟

کولپوسکوپی روشی برای مشاهده دهانه رحم، واژن و ولوو یا فرج از طریق یک دستگاه بزرگ‌نمایی خاص به نام کولپوسکوپ است. کولپوسکوپ می تواند نمای طبیعی را تا حد زیادی بزرگ کند. این معاینه به یک متخصص زنان و زایمان  اجازه می دهد تا مشکلاتی  که تنها با چشم غیر مسلح قابل مشاهده نیستند را پیدا کند.

 

 

چرا کولپوسکوپی انجام می شود؟

کولپوسکوپی زمانی انجام می شود که نتایج آزمایش های غربالگری سرطان دهانه رحم یعنی همان تست پاپ اسمیر تغییرات غیر طبیعی در سلول های دهانه رحم را نشان دهد. کولپوسکوپی اطلاعات بیشتری در مورد سلول های غیر طبیعی ارائه می دهد. در صورت ابتلا به انواع خاصی از ویروس زگیل تناسلی یل پاپیلومای انسانی (HPV) کولپوسکوپی نیز انجام شود.

همچنین کولپوسکوپی می تواند برای ارزیابی بیشتر مشکلات دیگری از جمله موارد زیر استفاده شود:

-خارش، سوزش مقاوم به درمان

-پوست غیر طبیعی روی فرج یعنی قسمت خارجی دستگاه تناسلی (علائم احتمالی تغییرات سلولی که می تواند منجر به سرطان شود)

-زگیل ناحیه تناسلی از نوع پرخطر: برای آشنایی کامل با ویروس زگیل تناسلی،مقاله ویروس پاپیلومای انسانی را مطالعه کنید تا به طور کامل با تمام نکات این ویروس آشنا شوید.

-زخم دهانه رحم (سرویکس ملتهب) که به درمان معمول جواب نمیدهد.

-درد حین نزدیکی که به درمانهای معمول پاسخ نمیدهد و تشخیص مشخصی ندارد.

-خون ریزی بخصوص بعد از رابطه جنسی

-عفونتهای واژینال مقاوم به درمان دارویی

-در دهانه رحم، ولوو واژن، زائده با رشد غیرطبیعی سلول ها در دهانه رحم وجود داشته باشد.

گاهی اوقات ممکن است لازم باشد کولپوسکوپی بیش از یک بار انجام شود. همچنین می توان از آن برای بررسی نتیجه بعد از درمان استفاده کرد.

 

 

کولپوسکوپی چه مزیت عمده‌ای نسبت به دیگر روش‌های تشخیصی دارد؟

-کولپوسکوپی می‌تواند سرطان‌ها و سلولهای سرطانی را در همان ابتدای ایجاد شناسایی کند و با درمان به موقع مانع از پیشرفت آنها به مراحل بالاتر شود.

-دقت کولپوسکوپی نسبت به بقیه روش ها بسیار بالاتر است (بالای 99 درصد)

-شناسایی زخمهای پیش بدخیمی که احتمال تبدیل شدن آنها به سلولهای سرطانی وجود دارد.

 

 

شرایط انجام کولپوسکوپی چیست؟

کولپوسکوپی معمولاً در  مطب متخصص زنان و زایمان یا در کلینیک بیمارستان توسط متخصص زنان و زایمان انجام می شود.

این روش بهتر است زمانی انجام شود که پریود نباشید و خونریزی واژینال نداشته باشید زیرا نبود خونریزی واژینال باعث می شود که پزشک زنان دید بهتری نسبت به دهانه رحم داشته باشد و بتواند با دقت بیشتری دهانه رحم شما را ارزیابی کند.

حداقل 24 ساعت قبل از انجام کولپوسکوپی کارهای زیر را انجام ندهید:

-دوش واژینال

-استفاده از تامپون واژینال

-استفاده از داروهای واژینال شامل کرم، ژل، قرص واژینال

-رابطه جنسی 

 

 

روش انجام کولپوسکوپی چگونه است؟

نحوه انجام کولپوسکوپی به اینصورت است که مانند معاینه لگن، شما روی تخت معاینه زنان یا تخت ژنیکولوژی به پشت دراز می کشید و پاهای خود را بر روی قسمت مربوط به پا که بالاتر قرار دارد و پاها را حمایت میکند قرار میدهید، سپس پزشک متخصص زنان شما از اسپکولوم برای جدا کردن دیواره های واژن استفاده می کند تا داخل واژن و دهانه رحم دیده شود.  یک نور روشن هم جهت مشاهده دقیق تر به ناحیه تابیده می شود. دستگاه کولپوسکوپ درست خارج از ولوو یا فرج قرار می گیرد، منظور این است که این دستگاه وارد واژن شما نمی شود بلکه با باز شدن واژن از طریق اسپکولوم، به حفره واژن و دهانه رحم یعنی سرویکس شما از بیرون نگاه میکند و با دید میکروسکوپی از طریق لنزهایی که دارد تصویری با بزرگنمایی زیاد از این نواحی در اختیار پزشک متخصص زنان قرار میدهد تا تغییراتی که با چشم غیر مسلح قابل دیدن نیستند را ببیند.

سپس یک محلول اسیدی ملایم با یک سواب پنبه ایی یا توپ پنبه ایی روی دهانه رحم و واژن شما مالیده می شود. این مایع باعث می شود که نواحی غیر طبیعی راحت تر دیده شوند. ممکن است احساس حین استفاده از این محلول احساس سوزش خفیفی داشته باشید.

پزشک متخصص زنان وزایمان شما (دکتر زنان) از عدسی کولپوسکوپ نگاه می کند. کولپوسکوپ دید را بزرگ می کند و نوری را به فرج، واژن و دهانه رحم می تاباند.

 

 

چه زمانی در کولپوسکوپی بیوپسی انجام می شود؟

در طول کولپوسکوپی، در صورتیکه پزشک زنان شما  نواحی غیر طبیعی را ببیند برداشتن بیوپسی از این نواحی  انجام می شود. در طول بیوپسی، یک قطعه کوچک از بافت دهانه رحم، واژن یا فرج برداشته می شود و این نمونه جهت بررسی به آزمایشگاه پاتولوژی ارسال می شود. در حین انجام این کار یعنی برداشتن بیوپسی ممکن است احساس سوزش یا درد داشته باشید.

همچنین ممکن است سلول ها از کانال دهانه رحم گرفته شوند. برای جمع آوری سلول ها از دستگاه خاصی استفاده می شود. به این عمل کورتاژ اندوسرویکال می گویند.

مصرف داروهای مسکن بدون نیاز به نسخه قبل از بیوپسی می تواند مفید باشد. پزشک متخصص زنان می تواند به شما بگوید که کدام نوع داروی مسکن بهتر است استفاده کنید.

 

 

در دوران نقاهت بعد از انجام کولپوسکوپی چه انتظاری باید داشته باشیم؟

اگر کولپوسکوپی بدون بیوپسی انجام شود، باید فورا احساس خوبی داشته باشید و در این صورت شما می توانید کارهایی را که به طور معمول انجام می دهید انجام دهید. ممکن است برای چند روز کمی لکه بینی داشته باشید.

اگر کولپوسکوپی با بیوپسی انجام شود، ممکن است به مدت 1 یا 2 روز درد و ناراحتی داشته باشید. داروهای مسکن بدون نسخه می توانند مفید باشند. ممکن است برای چند روز مقداری خونریزی واژینال و ترشحات تیره داشته باشید. این ترشحات ممکن است از داروهایی که برای کمک به توقف خونریزی در محل بیوپسی استفاده می شود، ایجاد شود. ممکن است لازم باشد از نوار بهداشتی استفاده کنید تا زمانی که ترشحات متوقف شود.

پزشک متخصص زنان (دکتر زنان) ممکن است به شما پیشنهاد کند فعالیت خود را برای مدت کوتاهی محدود کنید. برای مدت کوتاهی چیزی در واژن خود قرار ندهید که شامل موارد زیر می شود:

-رابطه جنسی نداشته باشید.

-از تامپون استفاده نکنید.

-دوش واژینال نگیرید.

 

 

بعد از انجام کولپوسکوپی چه زمانی باید با پزشک متخصص زنان تماس بگیرم؟

در صورت داشتن هر یک از این مشکلات زیر فوراً با پزشک متخصص زنان تماس بگیرید:

-خونریزی شدید واژن (استفاده از بیش از یک نوار بهداشتی در ساعت)

-درد شدید زیر شکم

-تب

-لرز

 

 

نتیجه کولپوسکوپی کی مشخص می شود؟

حدود 1 تا 2 هفته طول می کشد تا آزمایشگاه بتواند بیوپسی را بررسی کند. بعد از آماده شدن نتیجه حتما باید پزشک متخصص زنان آن را بررسی کند تا در صورت نیاز به درمان یا اقدامی خاص در اولین فرصت انجام شود:

نتایج کولپوسکوپی به دو صورت مشخص می شود:

کولپوسکوپی نتایج عادی نشان می دهد و هیچ تغییر غیرطبیعی در آزمایش پیدا نشده است.

و یا نتایج غیر طبیعی را نشان میدهد.

نتایج غیر طبیعی در کولپوسکوپی شامل موارد زیر است که نیاز به درمان و بررسی دارند:

-پولیپ دهانه رحم (رشد یافته  در دهانه رحم) نگران نباشید این پولیپ ها سرطانی نیستند.

-زگیل های دهایه رحم

-بیوپسی می تواند نوع خاصی از عفونت را تشخیص دهد. (HPV ویروس پاپیلومای انسانی).

-سرویسیت (التهاب دهانه رحم)

-دیسپلازی دهانه رحم (تغییرات پیش سرطانی در بافت دهانه رحم).

-سرطان دهانه رحم.

 

واژه نامه:

-بیوپسی: یک روش جراحی جزئی برای برداشتن یک قطعه کوچک از بافت. این بافت در آزمایشگاه زیر میکروسکوپ بررسی می شود.

-سرطان دهانه رحم: نوعی سرطان که در دهانه رحم یا سرویکس ایجاد می شود. دهانه رحم در بالای واژن قرار دارد.

-دهانه رحم یا سرویکس: انتهای پایینی و باریک رحم در بالای واژن.

-کولپوسکوپ: ابزار بزرگ‌نمایی مخصوصی است که برای بررسی دهانه رحم، واژن و فرج استفاده می‌شود.

-کولپوسکوپی: مشاهده دهانه رحم، فرج یا واژن با بزرگنمایی با ابزاری به نام کولپوسکوپ.

-ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) یا زگیل تناسلی: نام گروهی از ویروس های مرتبط است که برخی از آنها باعث زگیل تناسلی می شوند و برخی از آنها با سرطان دهانه رحم، فرج، واژن، آلت تناسلی، مقعد، دهان و گلو مرتبط هستند.

-متخصص زنان و زایمان (دکتر زنان): پزشک با آموزش و تحصیلات  و تخصص ویژه در زمینه سلامت زنان و بارداری

-معاینه لگن: معاینه فیزیکی اندام های لگنی زن.

-پولیپ: رشد غیر طبیعی بافتی که می تواند در داخل رحم ایجاد شود.

-اسپکولوم: ابزاری برای باز نگه داشتن دیواره های واژن.

-واژن: ساختاری لوله مانند که توسط ماهیچه ها احاطه شده است. واژن از رحم به خارج از بدن منتهی می شود.

-ولو یا فرج: ناحیه تناسلی خارجی زن.

اگر سؤال بیشتری دارید، با پزشک زنان خود تماس بگیرید.